Olih I Wayan Juniartha
Gumi Bali to tanah melah koné, nanging ngudiang sayan ngabedikang dogén kramané ané nyak ngolah tanah?
”Yéh, pelih sajan omongané to. Nyén ngorahang sayan ngabedikang?,” I Madé Kangin Kauh salah tampi nyautin.
Baca gén iklané di koran. Sabilang wai liu sajan ada iklan kramané ngadep tanah. Nang jalan-jalan ka désa, di sabilang bucu ada papan majujuk ”Tanah ini dijual”, ”Tanah ini dikontrakkan”. Ada ané nganggo papan triplék daki, ada ané nganggo papan maal tur misi adan perusahaan asing. Ada papan ané majujuk di karang embang ané isiné tuah padang teki, ada masi ané majujuk di carik ané sedeng kuning padiné.
Kamis, Juli 09, 2009
Di Galeng Ngalih Galang
Olih : IBM Dharma Palguna
Ri kala kapetengan akéh anaké kema-mai ngalih Galang. Wénten sané nglanglang kalangwan ka segara-gunung. Sané tiosan ngasraya (nyraya) ka pura-pura sané doh-doh. Sané lianan wénten mekemit ring genahé sané sengkil tur tenget. Wénten malih sané nyilib-nyilib ngojog sétra wengi-wengi. Akéh malih utsaha anaké ngepungin galang kadi malaib labuh ngepung ané tusing tawang.
Nanging boya samian anaké seneng ngamargiang utsaha kadi punika ri kala ngrereh galang. Lian daging pekayunan, tios utsaha sané kamargiang. Lian “bebaktan” saking pelekadan, ten pateh margi sané kepanggihin. Punika mawinan ring pakraman raris wénten ucap di galengé ngalih galang. Galeng punika isin pedeman. Pedeman punika jumah. Jumah mateges ngoyong. Ngoyong punika ten malih kema-mai, utawi cutet nengil.
Ri kala kapetengan akéh anaké kema-mai ngalih Galang. Wénten sané nglanglang kalangwan ka segara-gunung. Sané tiosan ngasraya (nyraya) ka pura-pura sané doh-doh. Sané lianan wénten mekemit ring genahé sané sengkil tur tenget. Wénten malih sané nyilib-nyilib ngojog sétra wengi-wengi. Akéh malih utsaha anaké ngepungin galang kadi malaib labuh ngepung ané tusing tawang.
Nanging boya samian anaké seneng ngamargiang utsaha kadi punika ri kala ngrereh galang. Lian daging pekayunan, tios utsaha sané kamargiang. Lian “bebaktan” saking pelekadan, ten pateh margi sané kepanggihin. Punika mawinan ring pakraman raris wénten ucap di galengé ngalih galang. Galeng punika isin pedeman. Pedeman punika jumah. Jumah mateges ngoyong. Ngoyong punika ten malih kema-mai, utawi cutet nengil.
Selasa, Juli 07, 2009
Pura Gunung Kawi
Minggu, Juli 05, 2009
Tirtayatra Anggen Nyuciang Manah
Sekadi ne sampun kauningan ring semeton-semeton Hindu sedharma, silih sinunggil cara anggen ngerereh kesucian kayun lan manah inggih punika lewat matirtayatra. Matirtayatra ke pura-pura, candi-candi Hindu, utawi ring genah-genah suci Hindu tiosan makadi tukag (contone : Tukad Gangga ring India), danau, pasih, miwah sane lianan. Tiosan ring tujuan anggen ngerereh kesucian batin, taler tirtayatra punika matetujon mangda iraga semeton Hindu uning ring pura-pura lan tempat-tempat suci Hindu. Napi malih nyantos uning ring sejarah pura utawi tempat suci punika. Niki sane ngidang ngae iraga madua rasa 'peduli' ring kelestarian pura-pura lan tempat-tempat suci punika.
Jumat, Juli 03, 2009
Pidato Bali : Bela Negara
Ida dane sareng sami sane wangiang titiang, sedurung ngawit titiang matur lugrayang titiang ngaturang pangayu bagia mantuka ring Ida Sang Hyang Widhi Wasa, meduluran antuk pangastungkara.
